Turnusy rehabilitacyjne to jeden z tych programów, które działają na ogromną skalę. Według Najwyższej Izby Kontroli od 2023 roku do połowy 2025 roku skorzystało z nich ponad 277 tysięcy osób z niepełnosprawnościami, a PFRON wydał na dofinansowanie ponad 500 milionów złotych. NIK sprawdziła, jak to wygląda w praktyce, w czterech centrach rozpatrujących wnioski w województwach lubelskim, mazowieckim, pomorskim i kujawsko-pomorskim.
Zacznijmy od formalności. Rozporządzenie z 2007 roku mówi, że wniosek o dofinansowanie można złożyć wyłącznie w formie papierowej. Tymczasem PFRON od 2020 roku przyjmuje wnioski przez internet, w swoim systemie SOW. Przepis swoje, system swoje.
A potem przychodzi praktyka. W jednym z kontrolowanych centrów system punktowy, według NIK, dawał przewagę osobom składającym dokumenty przez internet. Czyli premię dostawali ci, którzy wybrali drogę, której rozporządzenie formalnie w ogóle nie przewiduje.
Na tym nie koniec kreatywności. Pieniędzy brakowało: około 500 wniosków rozpatrzono negatywnie z braku środków, a niedobór NIK szacuje na ponad milion złotych. Trzy z czterech skontrolowanych centrów, jak pisze Izba, bezprawnie zaostrzyły zasady. Dwa nielegalnie obniżyły kwotę dofinansowania o 20 procent i wprowadziły regułę, że dorosły może pojechać na turnus tylko raz na dwa lata.
NIK zwraca też uwagę, że kwalifikacja opiera się głównie na orzeczeniach i zaleceniach lekarskich, co może prowadzić do kierowania osób traktujących wyjazd wyłącznie jako okazję do wypoczynku, na przykład na turnusy świąteczno-noworoczne. Ilu takich przypadków było, komunikat nie podaje.
Podsumujmy: przepis każe składać papier, system zachęca do internetu, a lokalne centra dopisują własne reguły, których nie ma ani tu, ani tam. Rehabilitacja przepisów wydaje się potrzebna nie mniej niż turnusy.
Źródło: